Haal het maximum uit de minimumdoelen
Structuur, herkenning en gebruiksgemak, zowel voor de leerlingen als voor de leerkrachten
Bij Uitgeverij Zwijsen staat een duidelijke horizontale, verticale én diagonale samenhang centraal in de ontwikkeling van de leermethodes.
Horizontaal betekent dat bepaalde elementen telkens terugkomen binnen een leerjaar of tussen vakken: vaste werkvormen, materialen, herkenbare pictogrammen en instructiestappen. “Zo weten leerkrachten waarop ze kunnen terugvallen en verloopt de lesvoorbereiding vlotter”, zegt uitgeefmanager Hyo Jung De Smet.
“Verticaal betekent dat we systematisch opbouwen van de kleuterklas tot leerjaar één en verder, zodat elk leerjaar aansluit op het vorige en voorbereidt op het volgende. Die aanpak zorgt voor structuur, herkenbaarheid en gebruiksgemak, zowel voor leerkrachten als voor leerlingen.
En diagonaal betekent dan weer dat we die aanpak over alle vakdisciplines aanhouden, van de 3 kleuterklassen naar leerjaar 1 toe, als één coherente aanpak.”
Herhaling en verdieping
Die samenhang komt duidelijk tot uiting in thema’s en ankers. “Bij kleuters spreken we liever van thema’s: één overkoepelend onderwerp dat vanuit verschillende invalshoeken wordt benaderd. Dit sluit aan bij het ankergericht werken van Veilig leren lezen, waarbij hetzelfde principe geldt. Door thema’s of ankers herhaaldelijk en op verschillende manieren aan te bieden, wordt kennis verankerd en geautomatiseerd. Herhaling en verdieping zijn cruciaal, bijvoorbeeld bij lezen, schrijven en rekenen. Zo bouwen kinderen stap voor stap een stevige basis op voordat ze verdergaan.”
“Door thema’s herhaaldelijk en op verschillende manieren aan te bieden, wordt kennis verankerd en geautomatiseerd.”
Ook de systematiek is herkenbaar voor leerkrachten en leerlingen. Woordkaarten, activiteiten en methodes worden op een uniforme manier ingezet. “Kinderen leren vanaf de kleuterklas wat een woordkaart is, inclusief beelden, audio of woordwebben. Daardoor herkennen ze het materiaal meteen in leerjaar één, wat het leerproces vergemakkelijkt en versnelt.”
Binnen één leerjaar werken leerlingen rond dezelfde doelen, maar op verschillende niveaus. “Sterkere en zwakkere leerlingen doen niet iets anders, maar hetzelfde, alleen eenvoudiger of complexer.” Dat maakt het werk van de leerkracht haalbaarder en creëert verbondenheid in de klas. “Kinderen voelen zich niet uitgesloten. Iedereen werkt rond hetzelfde thema en dezelfde doelen, elk op zijn niveau.”
Geen eilandjes
Horizontale en verticale lijnen werken niet alleen inhoudelijk, maar ook organisatorisch. “Intern werkt het redactieteam nauw samen, toetsen ze voortdurend hun aanpak en delen ervaringen. Zo ontstaan geen eilandjes, maar een consistente methodiek die voor leerkrachten en leerlingen duidelijk en hanteerbaar is.”
Deze aanpak biedt structuur en houvast, maakt leren herkenbaar en herhaalbaar, en bereidt kinderen stapsgewijs voor op de volgende leerjaren, zonder dat belangrijke vaardigheden ontbreken.
En zo halen leerkrachten het maximum uit hun effectieve onderwijstijd, iets waar de volgende jaren ook steeds meer de nadruk op zal worden gelegd.
Zo bouwt Uitgeverij Zwijsen die horizontale, verticale én diagonale integratie in haar leermethodes in.
A. Inhoudelijk
- structurele aandacht voor automatiseren
- voor de 3de kleuterklas: herkenbare woordkaarten, vaste bouwstenen en werken aan voorbereidend lezen, schrijven en rekenen.
- binnen het eerste leerjaar: ankers (thema’s) en woordkaarten die terugkomen in alle leermethodes, vaste lettervolgorde, ...
B. Structureel
- op elkaar afstemmen van aantal weken voorzien voor leerstof/herhaling/toetsen
- aandacht voor herkenbaarheid en houvast in de leerkrachtsoftware
C. Vormgeving
- terugkerend kleurgebruik
- dezelfde pictogrammen
- herkenbare characters
